Apartheid Museum: Vhuṱanzi ha Vhutshilo, Nndwa na Fulufhelo

Apartheid Museum , une wa wanala Johannesburg kha coordinates -26.2370, 28.0080, wo vulwa nga 2001.

U dzhiiwa sa musiamu wa ndeme vhukuma shangoni wo livhanaho na ḓivhazwakale ya Afurika Tshipembe , nga maanḓa mafhungo a Apartheid na mvelelo dzawo.

Nga tshifhinga tsha Apartheid (1948–1994), ho vha na u pfukwa ha pfanelo dza vhathu nga nḓila khulwane.

United Nations yo vhea Apartheid sa “mulandu u lwisanaho na vhuthu.” Zwenezwo zwo ita uri nndwa ya u hanedza i vhe ya ḽifhasi ḽoṱhe, yo thewa kha Pfanelo dza vhathu, mbofholowo na maitele a demokrasi a UN Charter (Article 1), Universal Declaration of Human Rights (1948), na UNESCO Constitution,

Nga 1995, muvhuso wa Afurika Tshipembe wo thoma maitele a u nea casino licenses nga Gambling Board, u tshi humbela mabidu a sumbedzaho ndila ya u alusa vhuendelamashango, ikonomi na mishumo.

Consortium Akani Egoli (Gold Reef City) yo kunda nga ndivho ya u fhaṱa musiamu.

Gold Reef City Casino ya fhaṱiwa, nahone kha shango ḽi re tsini ha fhaṱiwa Musiamu wa Apartheid nga mutengo wa u ṱoḓou swika R80 million, wo badelwa nga Gold Reef City.

Musiamu wo ṅwalisiwa sa Section 21 company (u songo itelwa mbuelo), u na board of trustees i ḓiimisaho nga yoṱhe, ine mudzulatshidulo wayo a vha Dr John Kani.

Wo fhambana na Gold Reef City, fhedzi wo hirelwa nga tshifhinga tsho linganelaho na casino licence.

Hu na 22 exhibition areas dzine dza isa mueni kha lwendo lwa maipfi na mbilu, dzi tshi sumbedza sisteme ya khethululo ya muvhala na nndwa ya vhanzhi ya u fhelisa tshiṱalula. 

Mutevhe u sumbedza hafhu uri “ane a ṱoḓa u pfesesa Apartheid South Africa zwa vhukuma, u dalela musiamu uyu ndi zwa ndeme.”

Musiamu uyu u dovha wa vha tshiga tsha fulufhelo.

Nga 2 March 2026, Minister Mmamoloko Kubayi o rangela u thomiwa ha minwaha ya 30 ya Constitution na Human Rights Month henefha;

Hu humbulwa u sainiwa ha Constitution nga President Nelson Mandela nga 10 December 1996, u ṱanganedzwa nga 08 May 1996, certification nga Constitutional Court nga October 1996, na u thoma shuma haḽo nga 04 February 1997.